طول فصل رشد

دانلود پایان نامه

زني، سبز شدن و غيره نامناسب نموده است. زيرا با خنک تر شدن هوا از دماي خاک کاسته شده و شرايط جهت سبز شدن نامساعدتر مي گردد که در نتيجه بنيه گياهچه و عملکرد نهايي محصول کاهش مي يابد. تأخير در کاشت باعث کوتاه شدن طول دوره رشد رويشي گياه مي شود و در اين فرصت کم، گياه قبل از اينکه بتواند رشد رويشي کافي داشته باشد، تحت شرايط محيطي به خصوص درجه حرارت وارد فاز زايشي شده و بدون اينکه بتواند عملکرد مناسبي را به دست آورد، کاهش عملکرد را در پي داشته است. اما در تاريخ کاشت زودتر، گياه توانسته است حداکثر استفاده را از شرايط محيطي ببرد و با پشتوانه خوبي از رشد رويشي و توليد حداکثر عملکرد، وارد فاز زايشي شود.
تاريخ كاشت دوم به دليل استقرار بهتر بوته و به تبع آن افزايش تعداد پنجه‌هاي بارور و افزايش تعداد دانه‌هايي پر در سنبله بيشترين عملكرد دانه را داشته است. تأخير در كاشت باعث كاهش طول دورة رشدگياه مي‌شود كه باعث مي‌شود كه دانه‌ها در دوره‌هاي با طول روز كوتاه‌تر به مرحله رسيدگي برسندو همچنين گياهان سطح برگ كمتري داشته و در نتيجه مجموع توليد ماده خشك كمتر مي‌شود. كاشت زود هنگام بدليل تقارن مرحله تشكيل و پرشدن دانه‌ها با روزهاي بلند و وجود انرژي تابشي بيشتر براي انجام فرايند فتوسنتز از عملكرد بيشتري نسبت به تاريخ كاشت‌هاي دير هنگام برخوردار است. عملكرد دانه در كاشت دير هنگام به مراتب بيشتر ازعملكرد بيولوژيك تحت تأثير قرار مي‌گيرد كه اين امر نشان دهنده اين است كه تأثير سوء تاريخ كاشت دير هنگام تنها به فرآيند فتوسنتز محدود نمي‌شود، بلكه در كاشت دير هنگام، دوره رشد رويشي به مراتب كوتاه‌تر مي‌شود.
بيشترين متوسط عملكرد، زماني به دست مي‌آيد كه دوره رشد محصول كه توسط عوامل زيستي تعيين مي‌شود مطابقت زيادي با طول فصل رشد پيدا كند، هرچند كه امكان ندارد كه اين سطح عملكرد با ثبات باشد. ثبات مي‌تواند با كوتاه ساختن دوره رشد از طريق استفاده از يك رقم زودرس‌تر به دست بيابد.
بررسي و تجزيه آماري اثر ارقام بر عملکرد دانه نشان داد که بين آنها در سطح 1% اختلاف معني داري وجود دارد. همچنين مشخص شد که بيشترين عملکرد دانه مربوط به رقم b4 به ميزان 6180 کيلوگرم در هکتار و کمترين عملکرد دانه مربوط به رقم b2 به ميزان 9/5245 کيلوگرم در هکتار مي باشد. اختلاف عملکرد بين ارقام بيشتر مربوط به خصوصيات ژنتيکي و فيزيولوژيکي ارقام مي باشد.
نتايج حاصل از تجزيه واريانس داده ها نشان داد که بين اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم با عملکرد دانه در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد. همچنين در بين اثرات تاريخ هاي مختلف کاشت در رقم با عملکرد دانه مشخص گرديد که a2b3 به ميزان 7/7734 کيلوگرم در هکتار بيشترين عملکرد دانه و a3b1 به ميزان 7/3466 کيلوگرم در هکتار کمترين عملکرد دانه را دارا بودند. نتايج اين آزمايش با نتايج اندرزيان (1386)، فرجي (1387)، طباطبايي (1387)، باور (1387)، خليلي (1387)، نيازي فرد (1388)، نوري (1388)، مالهلند و همکاران (1997)، آسودو (2007)، سان و همکاران (2007) و مارتين (2009) مطابقت داشت.

نمودار (4-11-1). اثر تاريخ کاشت بر عملکرد دانه (کيلوگرم در هکتار)

نمودار(4-11-2). اثر رقم بر عملکرد دانه (کيلوگرم در هکتار)

نمودار (4-11-3). اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم بر عملکرد دانه (کيلوگرم در هکتار)
4-12. شاخص برداشت
در بررسي و تجزيه آماري اثر تاريخ کاشت بر شاخص برداشت مشخص گرديد که بين آنها در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد. همچنين بيشترين شاخص برداشت در تاريخ کاشت دوم با 4/34 درصد و کمترين شاخص برداشت در تاريخ کاشت سوم با 73/24 درصد مشاهده گرديد.
تأثير شاخص برداشت تحت تأثير تاريخ کاشت به نحوه تغيير عملکرد دانه و عملکرد بيولوژيک مربوط
مي شود. شاخص برداشت ارتباط مستقيمي با وزن خشك گياه و عملكرد دانه دارد و در اثر افزايش عملكرد دانه، شاخص برداشت بيشتر مي‌شود. هرچه زمان كاشت زودتر صورت بگيرد و جوانه‌زني گياه بهتر و سريع‌تر صورت گيرد و با استقرار بهتر گياهچه، جوانه‌هاي توليدي از استحكام و شادابي بيشتري برخوردارند، در نتيجه ميزان مواد فتوسنتزي بيشتر مي‌شود كه به تبع آن عملكرد دانه و سپس شاخص برداشت هم بيشتر مي‌شود. افزايش شاخص برداشت نشان دهندة توانايي بيشتر گياه در انتقال و اختصاص بيشتر مواد پرورده به اندامهاي هوايي است كه يكي از شاخص‌هاي مورد استفاده جهت ارزيابي كارايي تقسيم ماده خشك گياه زراعي معرفي مي‌شود. شاخص برداشت براي ما اهميت چنداني ندارد بلكه آنچه براي ما حائز اهميت است عملكرد است كه شاخص برداشت بايد در خدمت عملكرد باشد. مشاهده مي‌شود كه شاخص برداشت در تاريخ كاشت دوم از ساير تاريخ‌هاي كاشت ديگر بيشتر است كه به نظر مي‌رسد كه علت اصلي آن كاهش بيشتر ارتفاع بوته در اين تاريخ نسبت به ساير تاريخ‌هاي كاشت ديگر باشد. افزايش بيشتر شاخص برداشت از طريق كاهش ارتفاع، به كاهش ماده خشك و كاهش عملكرد منجر مي‌شود.
در آزمايش حاضر مشاهده شد که با تأخير در کاشت، عملکرد بيولوژيک کاهش مي يابد و عملکرد دانه تغييرات بيشتري را نشان مي دهد. در تاريخ کاشت دوم که عملکرد دانه بيشتر بود، شاخص برداشت نيز بيشتر است.
بررسي و تجزيه آماري اثر ارقام بر شاخص برداشت نشان داد که بين آنها در سطح 1% اختلاف معني داري وجود دارد. همچنين مشخص شد که بيشترين شاخص برداشت مربوط به رقم b4 به ميزان 2/33 درصد و کمترين شاخص برداشت مربوط به رقم b2 به ميزان 53/26 درصد مي با
شد.
نتايج حاصل از تجزيه واريانس داده ها نشان داد که بين اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم با شاخص برداشت در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد. در بررسي اثر متقابل اولين تاريخ کاشت در نوع رقم با شاخص برداشت مشخص شد که a1b4 بيشترين و a1b2 کمترين شاخص برداشت را داشتند. در بررسي اثر متقابل دومين تاريخ کاشت در رقم با شاخص برداشت مشخص شد که a2b1 بيشترين و a2b5 کمترين شاخص برداشت را داشتند. در بررسي اثر متقابل سومين تاريخ کاشت در رقم با شاخص برداشت مشخص شد که a3b3 بيشترين و a3b1 کمترين شاخص برداشت را داشتند. در بررسي اثر متقابل چهارمين تاريخ کاشت در رقم با شاخص برداشت مشخص شد که a4b4 بيشترين و a4b1 کمترين شاخص برداشت را داشتند. در بررسي اثر متقابل پنجمين تاريخ کاشت در رقم با شاخص برداشت مشخص شد که a5b5 بيشترين و a5b2 کمترين شاخص برداشت را داشتند. همچنين در بين اثرات تاريخ هاي مختلف کاشت در رقم با شاخص برداشت مشخص گرديد که a2b1 به ميزان 41 درصد بيشترين شاخص برداشت و a3b1 به ميزان 17 درصد کمترين شاخص برداشت را دارا بودند. نتايج اين آزمايش با آزمايشات اکبري مقدم و همکاران (1381) و مؤيدي (1384) مطابقت داشت.

نمودار (4-12-1). اثر تاريخ کاشت بر شاخص برداشت

نمودار (4-12-2). اثر رقم بر شاخص برداشت

نمودار (4-12-3). اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم بر شاخص برداشت

4-13. وزن محصول کرت
در بررسي و تجزيه آماري اثر تاريخ کاشت بر وزن محصول کرت مشخص گرديد که بين آنها در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد. همچنين بيشترين وزن محصول کرت در تاريخ کاشت چهارم با 64/4 کيلوگرم و کمترين وزن محصول کرت در تاريخ کاشت سوم با 41/3 کيلوگرم در تمامي ارقام مشاهده گرديد.
بررسي و تجزيه آماري اثر ارقام بر وزن محصول کرت نشان داد که بين آنها در سطح 1% اختلاف
معني داري وجود دارد. همچنين مشخص شد که بيشترين وزن محصول کرت مربوط به رقم b4
به ميزان 42/4 کيلوگرم و کمترين وزن محصول کرت مربوط به رقم b2 به ميزان 77/3 کيلوگرم مي باشد.
نتايج حاصل از تجزيه واريانس داده ها نشان داد که بين اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم با وزن محصول کرت در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد.
در بررسي اثر متقابل اولين تاريخ کاشت در رقم با وزن محصول کرت مشخص شد که a1b4 بيشترين و a1b2 کمترين وزن محصول کرت را داشتند. در بررسي اثر متقابل دومين تاريخ کاشت در رقم با وزن محصول کرت مشخص شد که a2b3 بيشترين و a2b5 کمترين وزن محصول کرت را داشتند. در بررسي اثر متقابل سومين تاريخ کاشت در رقم با وزن محصول کرت مشخص شد که a3b5 بيشترين و a3b1 کمترين وزن محصول کرت را داشتند. در بررسي اثر متقابل چهارمين تاريخ کاشت در رقم با وزن محصول کرت مشخص شد که a4b4 بيشترين و a4b1 کمترين وزن محصول کرت را داشتند. در بررسي اثر متقابل پنجمين تاريخ کاشت در رقم با وزن محصول کرت مشخص شد که a5b5 بيشترين و a5b2 کمترين وزن محصول کرت را داشتند.
همچنين در بين اثرات تاريخ هاي مختلف کاشت در رقم با وزن محصول کرت مشخص گرديد که a4b4 به ميزان 61/5 کيلوگرم بيشترين وزن محصول کرت و a3b1 به ميزان 49/2 کيلوگرم کمترين وزن محصول کرت را دارا بودند.

نمودار (4-13-1). اثر تاريخ کاشت بر وزن محصول کرت (کيلوگرم)

نمودار (4-13-2). اثر رقم بر وزن محصول کرت (کيلوگرم)

نمودار (4-13-3). اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم بر وزن محصول کرت (کيلوگرم)
4-14. درصد پروتئين دانه
در بررسي و تجزيه آماري اثر تاريخ کاشت بر درصد پروتئين دانه مشخص گرديد که بين آنها در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد. همچنين بيشترين درصد پروتئين دانه در تاريخ کاشت پنجم با 52/12 درصد و کمترين درصد پروتئين دانه در تاريخ کاشت اول با 28/12 درصد مشاهده گرديد.
به نظر مي رسد تاريخ کاشت پنجم به علت همزماني پر شدن و تکميل دانه با درجه حرارت هاي بالاي آخر فصل نسبت به تاريخ کاشت هاي قبلي از درصد پروتئين دانه بيشتري برخوردار بوده است. همچنين در مراحل اوليه رشد، ابتدا ترکيبات پروتئيني و پس از آن ترکيبات کربوهيدرات در درون دانه تشکيل
مي شوند. لذا مقدار ترکيبات پروتئيني نسبت به ترکيبات کربوهيدرات بيشتر بوده و به همين دليل تاريخ کاشت پنجم در کلاس بالاتري نسبت به ساير تاريخ هاي کاشت قرار مي گيرد.
بررسي و تجزيه آماري اثر ارقام بر درصد پروتئين دانه نشان داد که بين آنها در سطح 1% اختلاف
معني داري وجود دارد. همچنين بيشترين درصد پروتئين دانه مربوط به رقم b4 به ميزان 58/12 درصد و کمترين درصد پروتئين دانه مربوط به رقم b5 به ميزان 24/12 درصد مي باشد.
نتايج حاصل از تجزيه واريانس داده ها نشان داد که بين اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد.
در بررسي اثر متقابل اولين تاريخ کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه مشخص شد که a1b1 و a1b3 بيشترين و a1b5 کمترين درصد پروتئين دانه را داشتند. در بررسي اثر متقابل دومين تاريخ کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه مشخص شد که a2b4 بيشترين و a2b1 کمترين درصد پروتئين دانه را داشتند. در بررسي اثر متقابل سومين تاريخ کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه مشخص شد که a3b4 بيشترين و a3b3 و a3b5 کمترين درصد پروتئين دانه را داشتند. در بررسي اثر متقابل چهارمين تاريخ کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه مشخص شد که a4b5 بيشترين و a4b1 کمترين درصد پروتئين دانه را داشتند. در بررسي اثر متقابل پنجمين تاريخ کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه مشخص شد که a5b2 بيشترين و a5b3 کمترين درصد پروتئين دانه را داشتند.
همچنين در بي
ن اثرات تاريخ هاي مختلف کاشت در رقم با درصد پروتئين دانه مشخص گرديد که a2b4 و a3b4 و a5b2 به ميزان 8/12 درصد بيشترين درصد پروتئين دانه و a1b5 به ميزان 8/11 درصد کمترين درصد پروتئين دانه را دارا بودند. چون هر چه محصول بهاره تر باشد، درصد پروتئين دانه آن بيشتر خواهد بود. نتايج اين آزمايش با نتايج آزمايش خدابنده (1371)، کافي و همکاران (1384)، استون و همکاران (1994) و گودينگ و داويز (1996) مطابقت داشت.

نمودار (4-14-1). اثر تاريخ کاشت بر درصد پروتئين دانه

نمودار (4-14-2). اثر رقم بر درصد پروتئين دانه

نمودار (4-14-3). اثر متقابل تاريخ کاشت در رقم بر درصد پروتئين دانه

4-15. شاخص سختي دانه
در بررسي و تجزيه آماري اثر تاريخ کاشت بر شاخص سختي دانه مشخص گرديد که بين آنها در سطح 1% تفاوت معني داري وجود دارد. همچنين بيشترين شاخص سختي دانه در تاريخ کاشت پنجم با 2/53 و کمترين شاخص سختي دانه در تاريخ کاشت اول با 8/51 مشاهده گرديد.
شاخص سختي دانه ارتباط مستقيمي با درصد پروتئين دانه دارد. به طوري که هر چه درصد پروتئين دانه بيشتر باشد، شاخص سختي دانه بيشتر بوده و هرچه درصد پروتئين دانه کمتر باشد، شاخص سختي دانه نيز کمتر خواهد بود. در تاريخ کاشت پنجم چون درصد پروتئين دانه بيشتر ساير تاريخ هاي کشت
مي باشد لذا شاخص سختي دانه نيز بيشتر است.

دیدگاهتان را بنویسید