ميزان استفاده از محیط های اینترنتی در جهان

محيط­هاي اينترنت

اينترنت نه فقط يک محيط، که چندين محيط محسوب مي­شود؛ اگرچه بين محيط­هاي گوناگون اينترنت همپوشي فراواني وجود دارد، اما اين محيط­ها از نظر برخي مشخصات بنيادين (که به هنگام تجربه­ي اين محيط­ها بر رفتار ما اثر مي­گذارند) با يکديگر تفاوت دارند:

  1. نخستين محيط شبکه جهاني، وب است. از اين محيط به عنوان گونه­اي کتابخانه يا قفسه مجلات استفاده مي­شود؛ جستجوهاي علمي بخشي از اين قسمت محسوب مي­شوند.
  2. پست الکترونيکي به صورت يکي از محيط­هاي اينترنتي بسيار مهم براي کاربران درآمده­است و در کنار وب به عنوان يکي از فناوري­هاي ضروري تلقي مي­شود. از اين قابليت جهت برقراري ارتباط با دوستان و خانواده استفاده مي­شود.
  3. محيط ديگر در اينترنت، محيط بازي است، محيط­هاي مجازي­ که چندين عامل را با هم مي­آميزند تا بين کاربران حس وابستگي قوي­تري را نسبت به مکان و جامعه ايجاد نمايد.
  4. يکي از مهم­ترين و پرطرفدارترين محيط­هاي اينترنت، گفتگوهاي همزمان است. اشخاص به­واسطه اين محيط مي­توانند هم­زمان وارد اتاق­هاي گفتگو شده و در گفت و شنودهاي هم­زمان با ديگران شرکت جويند (احساني، 1386).

2-6- ميزان استفاده از اينترنت در جهان

طبق برآوردهاي انجام شده، شبکه اينترنت تا پايان ماه آوريل سال 1998 بالغ بر 000،750،115 استفاده کننده در جهان داشته که 70 ميليون نفر در امريکا و کانادا، 23 ميليون نفر در اروپا، 14 ميليون نفر در آسيا و اقيانوسيه، 7 ميليون نفر در امريکاي جنوبي، 1 ميليون نفر در آفريقا و 000،525 نفر در خاورميانه از اين شبکه استفاده کرده­اند (شيري، 1378). گسترش اينترنت در جوامع بشري روبه­رشد است. کاربرد رسانه چندگانه­اي چون اينترنت نشانگر اهميت و جايگاه ويژه آن مي­باشد. طبق آخرين آمارها و تحليل­هاي ارائه شده در سايت سازمان جهاني اينترنت، تعداد کساني که در سراسر دنيا در سال 2010 به اينترنت دسترسي داشتند در جدول 2-1 نشان داده شده­است.

جدول 2-1. ميزان استفاده از اينترنت بر حسب مناطق جغرافيايي در سال 2010

منطقه کاربران

(درصد)

کاربران

(ميليون نفر)

جمعيت
آفريقا 9/10 700،931،110 050،779،013،1
آسيا 5/21 396،094،825 852،792،834،3
اروپا 58/4 448،069،475 511،319،813
خاورميانه 8/29 946،240،63 924،336،212
آمريکاي شمالي 4/77 500،224،266 450،124،344
آمريکاي­لاتين و کاراييب 5/34 836،689،204 972،556،592
اقيانوسيه/استراليا 3/61 990،263،21 201،700،34

منبع: سايت جهاني اينترنت

آمارها حاکي از نابرابري در دسترسي و کاربرد فناوري و اينترنت مي­باشد، اين نابرابري سبب کاهش اطلاعات و پس­ماندگي از علم روز به­ويژه در کشورهاي محروم مي­شود (چارلز[1]، 2010).

2-6-1- گزراش رسمي درباره ميزان کاربران اينترنت تا آغاز سال 2011

اتحاديه بين المللي ارتباطات دوربرد سازمان ملل متحد اعلام کرد: تعداد کاربران اينترنت در سراسر جهان تا آغاز سال 2011 ميلادي به بيش از دو ميليارد نفر رسيده­است.

به گزارش خبرگزاري فرانسه، دبير کل اتحاديه بين المللي ارتباطات دوربرد در گفتگو با خبرنگاران اعلام کرد: “در آغاز سال 2000، فقط 250 ميليون کاربر اينترنت در جهان وجود داشت”. وي افزود: “تا آغاز سال2011، تعداد کاربران اينترنت به دو ميليارد نفر افزايش يافت. جمعيت جهان در آغاز سال 2011 از 6 ميليارد و 800 ميليون نفر فراتر رفته و اکنون از هر سه نفر سکنه جهان، تقريباً يک نفر کاربر اينترنت است” (آقاجاني فشارکي، 1389).

اطلاعات تازه­اي که در پايگاه اتحاديه بين­المللي ارتباطات دوربرد منتشر شده، نشان مي­دهد تعداد کاربران اينترنت از يک ميليارد و هشتصد و شصت ميليون نفر در پايان سال 2009 به دو ميليارد و هشتاد ميليون نفر در پايان سال 2010 افزايش يافته است. در حالي که جمعيت جهان از شش ميليارد و هشتصد ميليون نفر فراتر رفته است، از هر سه نفر، تقريباً يک نفر کاربر اينترنت است. 57 درصد کاربران اينترنت در کشورهاي در حال توسعه هستند.

2-6-2- ميزان استفاده از پست الکترونيکي

يک سايت تحقيقاتي در نخستين روزهاي سال 2011 گزارشي جامع از عملکرد اينترنت از تعداد پست­هاي الکترونيکي ارسال شده، دامنه­ها و سايت­هاي اينترنتي و تعداد کاربران متصل به شبکه در سال 2010 را منتشر کرد که به صورت جداولي منتشر شد. آغاز سال نو بهانه خوبي براي انتشار آمار و ارقام سال قبل است. در اين ميان تحليل روند مهم­ترين عوامل و ارزش­هاي دنياي اينترنت در سال 2010 اقدام بسيار مثبتي در شناخت رشد بخش­هاي متعدد اين حوزه است. به همين منظور، مؤسسه پينگدام[2] تحقيقاتي انجام داده­ که گزارشي از وضعيت و ارقام تکامل وب و اينترنت در سال گذشته را ارائه مي­کند.

در شرايطي که به اعتقاد بسياري از کاربران شبکه، پست الکترونيکي امروزه و با گسترش خدمات پيام­هاي فوري، ميکروبلاگ­ها و شبکه­هاي اجتماعي به عنوان يک ابزار ارتباطي از رده خارج به شمار مي­رود، در سال 2010 پيام­هايي که از طريق پست الکترونيک جابجا شدند به رقم 107 تيليارد ايميل ارسال شده رسيد. اين بدان معني است که در هر روز 294 ميليارد ايميل ارسال شده­است که از اين تعداد 89 درصد هرزنامه بوده­اند. بنابراين 262 ميليارد هرزنامه در هر روز به صندوق پست­الکترونيکي کاربران ارسال مي­شود. در سال گذشته در تمام دنيا حدود 3 ميليارد پست الکترونيک وجود داشت.

تا 31 دسامبر سال 2010،  255 ميليون وب سايت در سراسر دنيا فعال بودند که از اين تعداد 4/21 ميليون وب سايت در سال 2010 ساخته شدند. از اين تعداد، بيشتر اين سايت­ها برابر با 8/88 ميليون وب سايت با دامنه نوعcom. ثبت شده­بودند و 2/79 ميليون وب سايت با دامنه­هاي محلي فعال بودند. در رتبه سوم دامنه net. با ثبت 2/13 ميليون وب سايت و در رتبه چهارم دامنه­هاي org. با ثبت 6/8 ميليون سايت قرار گرفتند (معيدفر و همکاران، 1390).

 2-6-3-ميزان استفاده از اينترنت در ايران

براساس جديدترين آمار منتشر شده تعداد کاربران اينترنت در ايران تا پايان فروردين ماه سال 1390 به 11 ميليون و 260 هزار نفر رسيد. اين در حالي است که سال 1389 در تيرماه، اين ميزان 7 ميليون و 350 هزار کاربر بود. قيمت اينترنت نيز طي سال­هاي اخير تغيير چنداني نکرده اما ورود برخي خدمات اينترنت پرسرعت و بي سيم عملاً به رشد اين وسيله ارتباطي منجر شده­است. از سوي ديگر رشد سريع کاربران اينترنت در ايران، اين کشور را در زمره کشورهاي پرکاربر در اين زمينه در قاره آسيا قرار داده و در منطقه نيز از نظر ميزان کاربر در رده نخست قرار گرفته است. با اين حال اين ميزان رشد در مقايسه با تعداد جمعيت کشور عملاً چندان وضعيت مطلوبي را نشان نمي­دهد، به طوري که ضريب نفوذ دسترسي به اينترنت در ايران عملاً از ضريب نفوذ بسياري از کشورهاي هم­جوار خود نيز پايين­تر است. براساس گزارش شرکت فناوري اطلاعات ايران، از نظر ضريب نفوذ، پس از کشورهاي اسرائيل، امارات، بحرين، کويت، قطر، لبنان و اردن در مقام هشتم در منطقه قرار گرفته­است. مقامات ايراني پيش­بيني کرده­اند که در برنامه پنج ساله چهارم، با توسعه شبکه ديتاي خود و افزايش ضريب نفود اينترنت به 30 درصد، عملاً بيش از 22 ميليون کاربر را به اينترنت متصل خواهند کرد. محبوب­ترين کاربري­ها، ايميل با 87 درصد وکسب اطلاعات با 69 درصد بوده­است. معاملات بانکي و خريد و فروش از طريق اينترنت و انجام کارهاي اداري با بيش از 30 درصد در رده­هاي بعدي قرار گرفته­اند (معيدفر و همکاران، 1390).

2-6-4- نوع کاربري­ها در ايران

هنوز داده­اي کمي دقيقي از شکل و نوع استفاده از اينترنت در ايران وجود ندارد اما به نظر مي­رسد استفاده­هاي سرگرم­کننده از اينترنت براي کاربران ايراني به مرور در حال گسترش است. همچنين اطلاع از اخبار و وقايع خصوصاً اخباري که قابليت انتشار در رسانه­هاي ديگر را ندارند از جمله نيازهاي اصلي کاربران ايراني به حساب مي­آيد، به­طوري که اين موضوع، بسياري از سايت­هاي خبري را در زمره پربيننده­ترين­سايت­هاي ايراني قرار داده­است. فقدان زيرساخت­هاي لازم براي خريدهاي الکترونيکي و اينترنتي و همچنين موضوع تحريم نيز باعث شده که اساساً از اين شبکه استفاده­اي براي تبادل کالا در داخل کشور صورت نگيرد. سيستم بانک­ها و بسياري از نهادهاي دولتي همچنان بر حضور مستقيم افراد در يک مکان خاص براي تبادل مالي و قانوني تأکيد دارد و روش­هاي خريد و يا انجام يک کار از طريق شبکه بسيار معدود و انگشت شمارند.